De spieren in je gezicht bewegen je huid, lippen, oogleden en neus. Daardoor kun je onder meer lachen, fronsen, knipperen en je lippen sluiten. Deze gezichtsspieren heten ook wel mimische spieren, omdat ze samen je gezichtsuitdrukking vormen.
Je hebt tientallen gezichtsspieren. Sommige zijn klein en werken samen met andere spieren. Het precieze aantal hangt af van welke spieren je meetelt en hoe je ze indeelt.
Waar zitten de spieren in je gezicht?
Gezichtsspieren liggen op verschillende plekken vlak onder de huid. Veel ervan lopen van een bot of bindweefsel naar de huid. Als zo’n spier samentrekt, trekt hij de huid mee. Zo ontstaan bewegingen en plooien die je gezichtsuitdrukking veranderen.
Andere spieren lopen rond een opening, zoals je mond of je oog. Door samen te trekken kunnen ze die opening sluiten. De meeste gezichtsspieren zitten zowel links als rechts. Vaak gebruik je beide kanten tegelijk, maar je kunt sommige bewegingen ook aan één kant maken, zoals bij een scheve glimlach.
De belangrijkste gezichtsspieren op een rij
Je hoeft de namen niet te onthouden om te merken wat deze spieren doen. Kijk maar eens in de spiegel terwijl je je wenkbrauwen optrekt of je lippen tuit.
- Voorhoofdsspier: trekt je wenkbrauwen omhoog. Daarbij kunnen horizontale lijnen op je voorhoofd ontstaan.
- Wenkbrauwfronser: trekt je wenkbrauwen naar elkaar toe en omlaag, bijvoorbeeld als je fronst.
- Oogkringspier: loopt rond het oog en helpt je je oogleden te sluiten. Je gebruikt deze spier bij knipperen en stevig dichtknijpen.
- Neusspieren: helpen onder meer om de neusvleugels te bewegen en de neus wat op te trekken.
- Grote jukbeenspier: trekt je mondhoek omhoog en opzij. Deze spier speelt een grote rol bij lachen.
- Mondkringspier: loopt rond je mond en helpt je je lippen te sluiten en te tuiten.
- Wangspier: houdt je wang tegen je tanden aan. Dat helpt om voedsel tijdens het kauwen tussen je tanden te houden. Je gebruikt deze spier ook bij blazen.
- Kinspier: trekt de huid van je kin omhoog en kan je onderlip naar voren duwen.
- Hals-huidspier: loopt vanaf de hals naar de onderkant van het gezicht en helpt onder andere de onderlip en mondhoek naar beneden te trekken.
Bij een gezichtsuitdrukking werkt meestal niet één spier op zichzelf. Bij een glimlach trekken spieren rond de mond de mondhoeken omhoog. Als je ogen meedoen, spannen ook spieren rond je ogen aan.
Hoe worden gezichtsspieren aangestuurd?
Je hersenen sturen signalen via zenuwen naar je spieren. De meeste mimische spieren krijgen die signalen via de aangezichtszenuw. Er loopt een aangezichtszenuw aan beide kanten van je gezicht.
Sommige bewegingen maak je bewust, zoals een knipoog. Andere gaan vanzelf, zoals knipperen of een gezichtsuitdrukking bij een emotie. Als een aangezichtszenuw niet goed werkt, kunnen spieren aan die kant van het gezicht minder goed bewegen. Je merkt dan bijvoorbeeld dat je een oog niet goed kunt sluiten of dat een mondhoek hangt.
Wat merk je van gespannen gezichtsspieren?
Spanning in je gezicht kun je herkennen aan een gefronst voorhoofd, dichtgeknepen ogen of lippen die je stevig op elkaar drukt. Soms merk je het pas als je bewust probeert die spieren los te laten. Stress, pijn of langdurige concentratie kunnen daarbij een rol spelen.
Je kunt je gezicht op een eenvoudige manier ontspannen:
- Laat je voorhoofd en je wenkbrauwen zakken.
- Ontspan de spieren rond je ogen en knipper rustig.
- Laat je lippen zacht op elkaar rusten en houd je tanden iets van elkaar.
- Adem rustig door en merk op of je je gezicht opnieuw aanspant.
Deze stappen zijn bedoeld om spanning op te merken en los te laten. Ze horen geen pijn te doen. Blijf je pijn houden of lukt ontspannen niet, bespreek dat dan met je huisarts.
Waarom trilt een spier in je gezicht?
Een kleine, onwillekeurige spiertrekking komt vaak voor rond een ooglid. Zo’n trilling kan bijvoorbeeld samenhangen met vermoeidheid, stress of veel cafeïne. Meestal verdwijnt ze vanzelf. Rust en minder cafeïne kunnen helpen als die factoren bij jou een rol spelen.
Een trilling kan ook een andere oorzaak hebben. Neem contact op met je huisarts als de spiertrekking aanhoudt, terug blijft komen, zich uitbreidt of samengaat met andere klachten, zoals zwakte in je gezicht of problemen met zien.
Ontstaat er plotseling een scheve mond of kun je een deel van je gezicht opeens niet goed bewegen? Bel direct 112. Dat kan een teken van een beroerte zijn, zeker als je ook moeite hebt met praten of een arm minder goed kunt bewegen.
Kun je gezichtsspieren trainen met gezichtsyoga?
Bij gezichtsyoga maak je bewuste bewegingen met je gezichtsspieren, zoals je lippen tuiten of je wenkbrauwen optrekken. Daardoor beweeg je de spieren, maar het is niet goed aangetoond dat zulke oefeningen je gezicht blijvend strakker maken of rimpels duidelijk verminderen.
Ook kun je met gezichtsoefeningen niet gericht vet op één plek in je gezicht laten verdwijnen. Vind je de bewegingen prettig, dan kun je ze rustig doen. Stop als ze pijn geven of als je er juist meer spanning door voelt.
Veelgestelde vragen over gezichtsspieren
Hoeveel spieren heeft je gezicht?
Je gezicht heeft tientallen spieren. Er is geen enkel getal dat bij elke indeling past, omdat niet iedereen dezelfde spieren tot de gezichtsspieren rekent.
Zijn gezichtsspieren aan je huid vastgemaakt?
Veel gezichtsspieren zijn deels met de huid verbonden. Daardoor kunnen ze de huid bewegen en bijvoorbeeld een glimlach of frons maken.
Kun je een trillende gezichtsspier zelf stoppen?
Niet altijd direct. Bij een onschuldige trilling, zoals een trillend ooglid, kunnen rust en minder cafeïne helpen. Houdt de trilling aan of krijg je er andere klachten bij, neem dan contact op met je huisarts.
Let bij bewegingen van je gezicht vooral op wat voor jou normaal is. Een plotselinge verandering in de stand van je mond of het bewegen van één gezichtshelft vraagt direct aandacht.


