knie botten

De botten van de knie en hoe ze samen bewegen

De botten van de knie zijn het dijbeen, het scheenbeen en de knieschijf. Het dijbeen en het scheenbeen komen samen in het kniegewricht. De knieschijf ligt aan de voorkant van de knie en beweegt mee als je je been buigt en strekt.

Aan de buitenkant van de knie ligt ook de bovenkant van het kuitbeen. Dat bot ligt vlak bij het kniegewricht, maar vormt geen deel van het gewricht tussen het dijbeen en het scheenbeen.

Welke botten zitten er in de knie?

Elk van de drie kniebotten heeft een eigen vorm en plek:

  • Het dijbeen: de onderkant van het dijbeen heeft twee ronde uiteinden. Die rusten op de bovenkant van het scheenbeen.
  • Het scheenbeen: de bovenkant van dit bot vormt het onderste deel van het kniegewricht. Het draagt het gewicht dat via het dijbeen naar het onderbeen gaat.
  • De knieschijf: dit kleine, platte bot ligt voor het onderste deel van het dijbeen. Het beschermt de voorkant van de knie en helpt bij het strekken van het been.

De knieschijf wordt ook wel patella genoemd. Het dijbeen heet femur en het scheenbeen tibia. Die namen kun je tegenkomen op een medische tekening of in een verslag.

Hoe sluiten de kniebotten op elkaar aan?

De knie bestaat uit twee delen die samenwerken. Het grootste deel is de verbinding tussen het dijbeen en het scheenbeen. Daarnaast is er de verbinding tussen de knieschijf en het dijbeen.

De onderkant van het dijbeen is rond, terwijl de bovenkant van het scheenbeen relatief vlak is. Daartussen liggen twee menisci: stevige, halvemaanvormige stukjes kraakbeen. Ze helpen de druk te verdelen en zorgen dat de botten beter op elkaar aansluiten.

Op de uiteinden van het dijbeen en het scheenbeen zit een gladde laag gewrichtskraakbeen. Die laag zit ook op de achterkant van de knieschijf en op de plek waar die over het dijbeen beweegt. Het kraakbeen helpt de botoppervlakken soepel langs elkaar te bewegen.

Zo bewegen de botten in je knie

Als je je knie buigt, rolt en schuift het dijbeen over het scheenbeen. De knieschijf glijdt daarbij door een groeve aan de voorkant van het dijbeen. Bij het strekken beweegt de knieschijf weer omhoog.

De knie kan vooral buigen en strekken. Als de knie gebogen is, is ook een kleine draaibeweging mogelijk. Dat merk je bijvoorbeeld wanneer je met een gebogen knie je onderbeen iets naar binnen of buiten draait.

De knieschijf ligt in een pees aan de voorkant van de knie. Door haar ligging helpt ze de kracht waarmee je je knie strekt beter over te brengen.

Hoort het kuitbeen bij de knie?

Het kuitbeen loopt langs de buitenkant van het onderbeen. De bovenkant ervan, de kuitbeenkop, ligt net onder en aan de buitenkant van de knie. Je kunt deze plek vaak voelen als een stevig uitsteeksel.

De kuitbeenkop maakt een verbinding met het scheenbeen, maar raakt het dijbeen niet. Daarom wordt het kuitbeen meestal niet meegerekend bij de drie botten die samen het kniegewricht vormen.

Welke kniebotten kun je voelen?

Aan de voorkant voel je de knieschijf als een stevig, rond bot. Onder de knieschijf kun je de voorkant van het scheenbeen voelen. Aan de zijkanten van de knie voel je delen van het dijbeen en het scheenbeen, al liggen daar ook andere weefsels overheen.

Een voelbaar hard uitsteeksel is niet altijd een teken dat er iets mis is: botten hebben van nature een verschillende vorm. Is je knie na een val duidelijk scheef, kun je er niet op staan of is de knie heet en gezwollen met koorts? Neem dan direct contact op met een arts of huisartsenpost.

Scroll naar boven