Nee, hersenen zijn geen spieren. Ze bestaan vooral uit zenuwcellen en ondersteunende cellen, niet uit spiercellen. Je hersenen kunnen wel spieren aansturen en zich aanpassen als je iets leert. Daarom worden ze soms met een spier vergeleken.
Waarom zijn hersenen geen spieren?
Het verschil zit in het soort cellen en wat die doen. Spiercellen kunnen samentrekken en zo kracht leveren. Dat gebeurt bijvoorbeeld wanneer je je arm buigt of een tas optilt.
Zenuwcellen in je hersenen trekken niet samen om zo’n beweging te maken. Ze geven informatie aan elkaar door via elektrische en chemische signalen. Ondersteunende cellen helpen de zenuwcellen onder meer om goed te functioneren.
In en rond de hersenen zitten wel bloedvaten met spiercellen in hun wand. Die kunnen de bloedvaten nauwer of wijder maken. Dat betekent niet dat het hersenweefsel zelf een spier is.
Waarom worden hersenen met een spier vergeleken?
Je hoort weleens dat je je hersenen moet trainen zoals een spier. Dat is beeldspraak. Als je iets oefent, kunnen verbindingen tussen zenuwcellen veranderen. Zo kun je bijvoorbeeld door herhaling beter worden in een nieuwe taal of een muziekstuk.
Een spier reageert anders op training: spiercellen kunnen groter en sterker worden wanneer je ze regelmatig belast. Bij het leren verandert vooral de manier waarop zenuwcellen samenwerken. Je hersenen worden dus niet sterker op dezelfde manier als een spier.
Ook betekent beter worden in één taak niet automatisch dat je overal beter in wordt. Wie vaak woordpuzzels maakt, kan beter worden in woordpuzzels. Dat is geen garantie dat andere vaardigheden, zoals rekenen, evenveel vooruitgaan.
Hoe werken hersenen en spieren samen?
Hoewel hersenen geen spieren zijn, werken ze wel met je spieren samen. Wanneer je een glas oppakt, sturen je hersenen via zenuwen signalen naar de spieren die je daarvoor gebruikt. Informatie uit je lichaam helpt je om de beweging bij te sturen, bijvoorbeeld om te voorkomen dat je het glas te hard vastpakt.
Na lang nadenken kun je je moe voelen, maar dat is niet hetzelfde als een vermoeide spier na inspanning. Neem bij mentale vermoeidheid gerust een pauze. Je hersenen hebben geen spierherstel nodig, maar rust kan je wel helpen om je weer te concentreren.


